home > activiteiten > verkenningsvluchten

Fotoverkenningsvluchten boven slot "Herlaer"

Als alles volgens plan blijft verlopen, worden F-16 gevechtsvliegtuigen van de Koninklijke Luchtmacht ingezet om vluchten te maken boven slot “Herlaer”. Het gaat om toestellen van squadrons van de vliegbasis Volkel, die zijn uitgerust met ultramoderne infrarood- en video-apparatuur.

F-16 vluchten boven slot “Herlaer” uitgesteld
Het afstellen van de nieuwe infrarood- en video-apparatuur van de F-16 gevechtsvliegtuigen van de Koninklijke Luchtmacht verloopt minder vlot dan in eerste aanleg was voorzien. Dit heeft mede tot gevolg dat de vluchten boven slot “Herlaer”, waarvan gewag werd gemaakt in de vorige editie van dit blad, voor enige tijd zijn uitgesteld. Maar gelukkig geldt ook in dit geval dat “wat in het vat zit niet verzuurt: zodra de data en de tijden van de vluchten definitief zijn vastgesteld, zullen deze via de daarvoor in aanmerking komende regionale nieuwsmedia en websites bekend worden gemaakt.

Er wordt gevlogen op twee door-de-weekse dagen, waarbij op de tweede dag de op de eerste dag gemaakte opnamen zullen worden ontwikkeld en vertoond. In het geval van de laatste “run” op de tweede dag wordt bij wijze van groet aan de inwoners van Ameide en Tienhoven zeer laag gevlogen. Bij die gelegenheid zal op de kerktorens van de beide kernen de nationale driekleur wapperen. Bovendien zullen vanaf het oude Stadhuis op de Dam de vlag van het Commando Luchtstrijdkrachten en de vlag van Ameide worden uitgestoken. Het bestuur van de Historische Vereniging roept haar leden en andere belangstellenden op deze voorbeelden te volgen.

Doel van de unieke operatie is om met behulp van geavanceerde technieken gegevens te verzamelen over het terrein van slot “Herlaer” wat betreft zowel de bodemgesteldheid als verschillen in vegetatie. Volgens deskundigen ligt het in de lijn der verwachting dat op basis daarvan nadere informatie kan worden verkregen omtrent de precieze ligging van de gracht en de fundamenten van het voormalige kasteelcomplex (zie ook de desbetreffende artikelen in de edities 2004-3, 2005-4 en 2006-1 van het Nieuwsblad). Uiteindelijk zullen alle betrokkenen gezamenlijk bezien of het doenlijk is op het terrein van slot “Herlaer” archeologische opgravingen te verrichten, waarbij het doorhakken van de knoop vanzelfsprekend is voorbehouden aan de eigenaar van het slot.

De F-16 Fighting Falcon

De Koninklijke Luchtmacht beschikt sedert 1979 over de F-16 Fighting Falcon. Het toestel heeft bij dit krijgsmachtdeel de F-104G Starfighter en de NF-5 Freedom Fighter vervangen. Bijzondere kenmerken van de F-16 zijn de grote wendbaarheid en de mogelijkheid aan negen ophangpunten een grote bommen- of rakettenlast mee te voeren. Ook kunnen zo nodig extra brandstoftanks en electronische storingsapparatuur aan deze ophangpunten worden meegevoerd. Voor verkenningsdoeleinden beschikt de luchtmacht over speciale camaragondels. De F-16 is een multifunctioneel vliegtuig, een toestel dat meerdere taken - ook in dezelfde missie – kan uitvoeren. Naast het onderscheppen van vijandelijke vliegtuigen is de Fighting Falcon ook geschikt voor het aanvallen van gronddoelen en het uitvoeren van fotoverkenningen.

De Koninklijke Luchtmacht beschikt na een aantal reorganisaties nog over 105 vliegtuigen van dit type.

De F-16’s van de Koninklijke Luchtmacht zijn vanaf april 1993 tot en met juni 2001 ingezet boven voormalig Joegoslavië. Eerst vanaf de basis Villafranca en later Amendola (beide in Italië).
De F-16’s namen van 24 maart tot 20 juni 1999 deel aan de NAVO-operatie Allied Force rond Kosovo. Nederlandse F-16’s vlogen ongeveer 1.300 missies tijdens dit conflict. Vanaf oktober 2002 tot en met eind 2003 hebben F-16’s deelgenomen aan de Operatie Enduring Freedom, vanuit Manas, Kirgizië. Vanaf april 2005 tot op heden worden F-16’s ingezet voor de wederopbouwmissie ISAF in Afganistan. Hierbij heeft men o.a. als taak om luchtsteun te verlenen aan grondtroepen. De F-16’s zijn gestationeerd op vliegveld Kandahar in het zuiden van Afghanistan.

Het nieuwe fotoverkenningssysteem

Defensie heeft zes RecceLite fotoverkenningssystemen voor de F-16 aangeschaft. Deze apparatuur van de Israëlische firma Rafael vervangt de verouderde Orpheus/MARS.

Dit systeem voldoet niet meer aan de huidige operationele eisen, waarbij verkenningen vooral op lage en middelbare vlieghoogte worden uitgevoerd. Daarnaast bestaat er steeds meer behoefte, vooral bij de bestrijding van mobiele doelen, om verzamelde gegevens al tijdens de vlucht aan commandanten en/of grondtroepen aan te leveren. Bij Orpheus/MARS kunnen dergelijke beelden pas op de grond ontwikkeld worden.

RecceLite is een digitaal verkenningssysteem dat bestaat uit een gondel vol moderne electronische en infraroodsensors die de opnamen direct naar de grond kunnen sturen. De sensors richten zich tijdens de vlucht automatisch op doelen, waarna de opnamen zonder tussenkomst van de vlieger worden gemaakt. Het is ook mogelijk om het systeem handmatig te bedienen.

De investeringskosten van RecceLite bedragen veertig miljoen euro. Dit bedrag heeft betrekking op zes fotoverkenningssystemen, twee mobiele en twee draagbare grondstations en twee datalinksystemen.

Fotoverkenningssystemen zijn in het verleden onder meer ingezet boven voormalig Joegoslavië en Kosovo. Daarnaast werden ze ook gebruikt op verzoek van het Ministerie van Justitie en bij de controle van dijken.